Euthanasie voor minivarken

VRAAG AAN DE VARKENSVRAAGBAAK
‘Beste Dafne,
Hier een hele belangrijke vraag. Mijn vriendin heeft een hangbuikzwijn maar die moeten ze vandaag om 16.30 uur in laten slapen, thuis. Gaat dat net zoals met een hond? Want wij horen de vreselijkste verhalen.’

ANTWOORD VAN DE VARKENSVRAAGBAAK
Goed dat er op de valreep nog aan de bel getrokken wordt! Er zijn zoveel misverstanden over het narcotiseren van een varken. Want dat is in feite wat euthanasie is: door een overdosis narcose het varken een zachte dood gunnen. Maar dan moet je wel weten hoe dat moet.

En als het om varkens gaat, ontbreekt het veel dierenartsen aan kennis. Ik heb inderdaad ook de gruwelijkste euthanasieverhalen gehoord en helaas een mislukte poging meegemaakt. Nergens voor nodig.

Het begint er al mee dat er op de faculteit Diergeneeskunde uitsluitend les gegeven wordt over het varken als industriedier. Als je van plan bent veearts te worden, dan leer je een varkenshouder te adviseren hoe zoveel mogelijk biggen uit een fokzeug te krijgen. Varkens worden dan nooit als individu benaderd, het gaat altijd om de zogenaamde koppeldiagnostiek. De veearts als procesmanager van de bio-industrie.

Kies je de richting kleinhuisdieren, dan word je opgeleid om honden, poezen, konijnen etc. te genezen. Het minivarken zit daar niet bij. Hobbyvarkens vallen dus tussen de wal en het schip.

Wat is het gevolg?

Als je minivarken wat mankeert, ben je aangewezen op een dierenarts die het minivarken niet kent, of op een veearts. De eerste heeft vaak geen idee, kan geen diagnose stellen, moet gokken en hopen dat het goed komt. De tweede gaat te werk met de botte bijl, omdat het in de bio-industrie aan individuele benadering van het dier ontbreekt. Denk maar aan de onverdoofde biggencastraties als lopende band werk.

Van (hobby)varkens narcotiseren hebben veeartsen dan ook geen kaas gegeten. Sterker nog, op de faculteit wordt nog steeds beweerd dat het niet kan. Op Het Beloofde Varkensland hebben we het meegemaakt dat onze dierenarts Peter Klaver tijdens een operatie werd geassisteerd door een studente diergeneeskunde.

“Ga je dat varkentje narcotiseren?” vroeg ze stomverbaasd aan Peter. “Dat kan toch helemaal niet?”

Gelukkig heeft Peter Klaver zich gespecialiseerd in minivarkens. Als wildlife dierenarts heeft hij jaren in Artis met exoten gewerkt. Peter beschouwt en benadert het minivarken dan ook als een exoot. Het is toch ondenkbaar dat hij een tijger zonder narcose zou opereren? Dus heeft hij zich het narcotiseren van minivarkens en andere hobbyvarkens eigen gemaakt als geen ander.

Het kan wel. Maar het vereist talent. Geef je te weinig narcose bij een operatie, dan voelen ze alles nog, geef je teveel dan leggen ze het loodje. Een varken narcotiseren komt heel precies vanwege het hoge vetpercentage in het varkenslichaam. En bij minivarkens helemaal, omdat die meestal veel te dik zijn. Maar dat is nog geen reden om narcose dan maar helemaal weg te laten. Stel je voor. En alles valt te leren.

Ik weet dat op sommige kinderboerderijen varkens nog steeds geëuthanaseerd worden door veeartsen die daarbij de neusstrop hanteren. Deze Middeleeuwse gruwelmethode zou verboden moeten worden. Gelukkig is dat bovengenoemd hangbuikzwijntje bespaard gebleven.

Eén telefoontje naar Peter Klaver en de dienstdoende dierenarts wist welk en hoeveel narcosemiddel hij moest gebruiken en hoe hij het moest toedienen. Peter is erg van de kennisverspreiding en altijd bereid te helpen. Zo kreeg dit minivarken toch nog een zachte dood. En dat verdient ieder varken toch?